2. Wat is noodverlichting

Noodverlichting is essentiële verlichting voor gebouwen waar mensen samenkomen. Dit is het belangrijkste ingredient in het verantwoordelijkheidsbesef van gebouweigenaren en huurders van gebouwen.

Of het nu een kantoor, een appartementencomplex, een fabriekshal, een hotel of een autoshowroom is, er kan een moment komen dat de stroom uitvalt en dat de aanwezigen in het donker staan. Op dat moment is het de verantwoordelijkheid van de eigenaar of huurder van het pand, dat de aanwezigen op een zo veilige wijze het pand kunnen verlaten en/of hulpverleners zich goed kunnen oriënteren in een gebouw.

Drie categoriën noodverlichting:


Werkpleknoodverlichting (ik kan mijn werkplek niet zo maar verlaten of ik moet hier tijdens de calamiteit blijven werken).
Deze categorie noodverlichtingsarmaturen zorgt ervoor, dat personen gevaarlijke werkzaamheden (bv. in een laboratorium) veilig kunnen beëindigen, apparaten/machines veilig kunnen afschakelen, (brand)veiligheidsvoorzieningen kunnen bedienen (zoals bv. brandslangen), of medische handelingen verricht kunnen worden (zoals bv. EHBO post).

Oriëntatienoodverlichting (hoe ziet mijn omgeving eruit)
Deze categorie noodverlichtingsarmaturen zorgt ervoor, dat:
  • de vluchtroute (de gang, het trappenhuis etc.) zichtbaar wordt, zodat men niet kan struikelen over objecten, die in de vluchtroute staan (vluchtwegverlichting)
  • niveauverschillen duidelijk zichtbaar zijn (aanlichten van de traptredes)
  • aan de buitenkant van panden, waar de (nood)uitgangen zijn, eventuele obstakels zichtbaar gemaakt worden
  • ruimtes waar zich groepen mensen in kunnen bevinden, zoals bv. vergaderruimtes en kantines veilig verlaten kunnen worden (anti-paniek verlichting)
Deze armaturen hoeven niet permanent te branden.

Vluchtwegaanduidingsverlichting (waar moet ik naartoe)
Deze categorie noodverlichtingsarmaturen zorgt ervoor, dat u weet welke richting u moet lopen om de (nood)uitgang te bereiken, oftewel de armaturen met een vluchtwegaanduidingspictogram.
Deze armaturen moeten permanent branden en mogen dus niet geschakeld worden.


Lux waardes

15 Lux of meer:

Bij (gevaarlijke) werkplekken dient minimaal 10% van het normale verlichtingsniveau aanwezig te zijn als noodverlichting. Deze mag echter nooit minder dan 15 Lux zijn.

1 Lux:
Op de as van de vloer van de vluchtweg (bv. het midden van een gang).

0,5 Lux:
Op de vloer van ruimtes waar zich groepen mensen kunnen begeven (anti-paniek verlichting). Deze waarde geldt niet voor 0,5 meter vanaf de muur.
Aan de zijkanten op de vloer van de vluchtweg (bv. een gang).

Pictogrammen (NEN 6088)

In Nederland zijn er twee soorten pictogrammen toegestaan:
  • Het pictogram met een vluchtend persoon, een pijl en een rechtop staand blok
  • Het pictogram met een hol blokje, aan één zijde open, waarin een pijl naar buiten komt.
Het vluchtend persoon moet overal in het pand gebruikt worden. De pijl duidt de vluchtrichting aan.
Pijl naar links: ga voor het armatuur naar links
Pijl naar rechts: ga voor het armatuur naar rechts
Pijl naar beneden: ga onder het armatuur door
  • als er kort daarna een trap is, ga de trap af, of zoniet
  • loop rechtdoor
Pijl naar boven: ga onder het armatuur door en ga naar boven

Het pictogram met hol blokje, in de volksmond het UIT symbool, mag alleen gebruikt worden, als men direct na dit armatuur buiten staat.

Kijkafstand (NEN 1838)

De kijkafstand is de maximale afstand van het oog tot het pictogram. Voor intern verlichte armaturen bedraagt deze 200 x de hoogte van het pictogram. Dus een pictogram van 10 cm. hoog heeft een kijkafstand van 2000 cm. oftewel 20 meter. Voor een extern verlichte pictogram bedraagt deze 100 x de hoogte van het pictogram. Dus als er een gang is van 40 meter lang, dan dient er halverwege ook een pictogramnoodverlichtingsarmatuur geplaatst te worden.

Let op
Bij de kijkafstand gaat het om vrij zicht, gezien vanaf het ene op het andere armatuur. Dus als er bv. in een gang een hoek zit, dan moet er bij de richtingsverandering ook een armatuur geplaatst worden.